De cross-over van Suske en Wiske naar andere media was de jongste jaren niet te stuiten. De populaire stripfiguren van
Willy Vandersteen doken vorig jaar nog op in een musical (De circusbaron) en stonden vijf jaar geleden ook al centraal in
De duistere diamant, een speelfilm van Rudi Van den Bossche. De Texas Rakkers is echter, net als Toy Story, een driedimensionale animatieprent, en als het van productiehuis Skyline Film & Television afhangt, wordt het de koploper van een heuse reeks. "We zouden inderdaad graag een serie
Suske en Wiske-films maken", bevestigt regisseur en producer Mark Mertens. "Maar alles hangt af van hoe de eerste film wordt ontvangen. Hoewel tien een mooi getal is, zal ik al zeer gelukkig zijn als we er vijf gerealiseerd krijgen."


De serie Suske en Wiske maakt al zeven decennia deel uit van het Vlaamse culturele erfgoed en houdt opvallend goed stand. In totaal werden er 200 miljoen albums van verkocht. Zelfs vandaag gaan van de avonturen van Willy Vandersteens volkse striphelden nog jaarlijks drie miljoen exemplaren over de toonbank, waarvan twee derde bij onze noorderburen. "De bekendheid van de personages is voor ons een voordeel", zegt Mertens. "Om nostalgische redenen zullen zelfs volwassenen de film willen zien. Maar we hebben ook internationale ambities: gezien de omvang van de investering is het buitenland een must. En ook al is 9 miljoen veel geld, naar Europese maatstaven blijft het een bescheiden bedrag. Vergelijkbare projecten kosten algauw 15 à 20 miljoen. Bovendien verwacht het publiek dat we kunnen wedijveren met de animatiefilms van
Pixar of Dreamworks, die doorgaans met budgetten van 120 à 170 miljoen euro zijn gemaakt. Een ongelijke strijd dus, al vind ik dat we ons niet hoeven te schamen. Het resulaat mag er wezen."

Cowboystory

De Texas Rakkers komt eerst uit in de Benelux. Blijken de bioscoopcijfers goed te zijn, dan wordt het gemakkelijker ook distributeurs uit Frankrijk en Duitsland over de streep te trekken. Volgens Mark Mertens wil Skyline zich daarna toespitsen op Scandinavië en de Angelsaksische landen. "Uiteraard is
Suske en Wiske, met ruim 230 albums, een serie waarin je meerdere strekkingen aantreft. Sommige strips zijn oer-Vlaams, andere, zoals
De kaartendans, behoren tot het fantasygenre. De Texas Rakkers is dan weer een echt avonturenverhaal. We kozen voor zo"n cowboystory omdat de kans het grootst leek dat het een internationaal publiek zou aanspreken. Het album dat het meest in aanmerking komt voor een tweede film is wellicht het piratenverhaal
De kleppende klipper, maar ook De apenkermis behoort tot mijn favorieten."


De Texas Rakkers handelt over ene Jim Parasijt, een booswicht uit de Far West die de hand heeft weten te leggen op een groen toverpoeder. Dat bezit de kracht iedereen die ermee in contact komt te verkleinen. Wanneer de lokale gezagsdragers er het slachtoffer van worden, schieten Suske, Wiske & co. hen te hulp met als doel: het goede te doen zegevieren.
Het scenario van de film wijkt in sommige opzichten wel af van Vandersteens oorspronkelijke verhaal. "Film is nu eenmaal een ander medium", legt Mark Mertens uit. "Suske en Wiske
was oorspronkelijk een krantenstrip. De tekenaar leverde dagelijks twee stroken af en als je die oude albums nu herleest, merk je dat er soms wat schort aan de structuur. Op zich hoeft dat niet storend te zijn: als lezer word je sowieso in beslag genomen door de grappen en de intrige. Ga je het verhaal echter verfilmen, dan moet het hier en daar worden bijgestuurd.
De Texas Rakkers dateert bovendien van een halve eeuw geleden, dus hebben we het enigszins geactualiseerd. In het oorspronkelijke album blijft tante Sidonia thuis bij de haard, terwijl de andere personages naar Amerika trekken. Bij ons krijgt Sidonia een actieve rol. We vonden het belangrijk dat de vijf helden in de film min of meer in gelijke mate aan bod zouden komen. Dat heeft ons wel wat puzzelwerk gekost." Het scenario is dan ook herhaaldelijk herschreven: de versie van
Dirk Nielandt werd later nog eens omgegooid door Guy Mortier, met de bedoeling het verhaal spannender en geestiger te maken.

Lichtjaren voorsprong



Beschikte ons land wel over voldoende expertise en talent om met de modernste computergraphics een 3D-animatiefilm in elkaar te boksen? "Absoluut", oordeelt Mertens, die samen met
Wim Bien de aanzet tot het project gaf. "Dankzij een beter subsidiebeleid en de tax shelter zijn veel Belgen die in buitenlandse animatiestudio"s werkten naar ons land teruggekeerd. Toegegeven, bij Pixar hebben ze lichtjaren voorsprong. Zelf moesten we eerst alle getalenteerde individuen samen zien te brengen in een structuur en er vervolgens voor zorgen dat die een echt team vormden. Zoiets kost tijd. Er zijn heel wat 3D-studio"s in de Benelux, alleen wisten we aanvankelijk niet tot wie we ons moesten richten. Uiteindelijk zijn we met verscheidene partners in zee gegaan en werden de taken verdeeld over meerdere animatiestudio"s: twee in het Groothertogdom Luxemburg, een in Luik en een in Gent. Het animeren gebeurde voornamelijk in Luxemburg, maar bij zo"n project komen nog zoveel andere dingen kijken: het modelleren van de figuren, de belichting..."


In totaal werd zo"n twee jaar aan De Texas Rakkers gewerkt. "Toen we in de zomer van 2007 aan de productie begonnen, vormden we nog een kleine ploeg van tien man", legt Mertens uit. "Daar kwamen systematisch mensen bij, zodat er op een bepaald moment door een kleine 120 medewerkers aan de film werd gesleuteld. Dat was soms verwarrend, maar nu de film klaar is en iedereen zijn plaats kent in het geheel ben ik ervan overtuigd dat we in de toekomst veel sneller zullen werken."


Het maken van een 3D-animatiefilm als De Texas Rakkers heeft heel wat voeten in de aarde. Mertens: "Het proces begint met het schrijven van het scenario en het visualiseren ervan in een storyboard. In de initiële ontwerpfase worden ook referentiemodellen van de personages gemaakt. Dat was al meteen problematisch, want Suske, Wiske, Lambik, Jerom en Sidonia hebben in de voorbije zestig jaar talloze gedaanteveranderingen ondergaan, door de evoluerende tekenstijl van de makers. We hebben niet gekozen voor de recentste stilering, maar probeerden de interessantste elementen uit iedere periode samen te brengen. Lambik was een van de eerste personages die we in driedimensionale vorm ontwikkelden. Bij hem hebben we van het hoofd eerst een model in klei gemaakt, maar de rest is, met veel trial-and-error, allemaal rechtstreeks op de computer gebeurd. Zo hebben we erg lang gezocht naar de beste manier om de drie haartjes op de kale knikker van Lambik vorm te geven. Aanvankelijk leken ze te veel op tatoeages of op barcodes. (lacht)


"Tijdens het riggingproces, waarbij de figuren een skelet en spieren krijgen, wordt bepaald welke bewegingen ze kunnen uitvoeren. Vervolgens worden de stemmen opgenomen. Het zijn de Vlaamse acteurs (o.a.
Staf Coppens als Suske, Evelien Verhegge als Wiske, Lucas Van den Eynde als Lambik en
Sien Eggers als tante Sidonia, DS) die de basis voor het animatiemateriaal hebben geleverd. De wijze waarop zij de dialogen uitspraken, waren bepalend voor de manier waarop de gezichten van de personages zouden bewegen."
De ploeg van veertien animatoren werd geleid door de Amerikaan Larry Ruppel, die ervaring opdeed bij het maken van Walt Disneys DuckTales en ook betrokken was bij filmpjes over
Bugs Bunny. Mertens: "Eigenlijk kun je de animatoren als de echte acteurs beschouwen. Wat zij doen, heeft veel gemeen met liveactie, ook al gebeurt het in een virtuele ruimte. Ook het uitlichten van de scènes leunt aan bij de manier waarop dat op een echte filmset gebeurt. In weer een andere studio worden de speciale effecten ontwikkeld, van opwaaiend stof tot rondvliegende brokstukken na een explosie. Na voltooiing worden die stukjes met de overige beelden samengevoegd."




Tegelijk met de animatiefilm wordt een Nintendo DS-spel gelanceerd dat losjes op het scenario is gebaseerd en ontwikkeld werd door een studio in Leeuwarden. Alles samen zijn er zo"n zeventig marketingproducten van de film afgeleid. Mertens: "Uiteraard hebben nogal wat producenten via de tax shelter mee in de film geïnvesteerd.
De Standaard Uitgeverij heeft licenties afgesloten met verscheidene gegadigden, onder wie Dreamland, een dochter van de Colruytgroep, om producten die naar De Texas Rakkers verwijzen, zoals rugzakken en schoolgerei, te fabriceren. Voor ons zijn die merchandisingproducten vooral een leuk communicatiemiddel, maar ze dragen wel bij tot de hype."

Dirk Steenhaut

© 2009 Uitgeverij De Morgen n.v.